Veilige Gemeente

‘Veilige Gemeente’

Door de kerkenraad is, in aansluiting op het beleid Veilige Kerk van de Protestantse Kerk Nederland een preventief plaatselijk beleid ‘Veilige gemeente’ opgesteld en vastgelegd. In dit beleid staan de afspraken die we als gemeente en de daarbinnen werkzame ambtsdragers en vrijwilligers met elkaar maken om grensoverschrijdend gedrag zoveel mogelijk te voorkomen.    

– – – – – – – – – – – –

Voorwoord

Als kerkelijke gemeente (de Hervormde Gemeente IJmuiden-West), willen we een gemeente zijn waar iedereen zich thuis, welkom en veilig voelt. Een gemeente waar we op een respectvolle manier met elkaar omgaan. Waar we in vrijheid elkaar kunnen ontmoeten en samenkomen in dienst van onze Heer en Heiland. Zonder er echt bij stil te staan zien we dat als volstrekt normaal en vanzelfsprekend. Desondanks kan het daarin toch verkeerd gaan. En daarvan dienen we ons als gemeente toch wel bewust te zijn of te worden.

Allen, maar zeker zij die binnen onze gemeente een speciale taak of opdracht hebben, zoals een predikant, een ambtsdrager, een leidinggevende, een koster maar ook elke andere vrijwilliger die zich inzet voor diensten binnen de gemeente of ander kerkenwerk, moet zich bewust zijn van de mogelijkheid, dat er in het omgaan met elkaar spanningsvelden kunnen ontstaan. Spanningen die, direct of later, als erg storend of kwetsend worden/werden ervaren en het gevoel van veiligheid bij die ander aantasten/hebben aangetast. Die ander een onveilig gevoel geven/hebben gegeven. Soms zelfs zo erg dat het contact ervaren wordt/werd als intimiderend, bedreigend of (seksueel) grensoverschrijdend gedrag.

Bewustwording

Om te komen tot een grotere bewustwording van mogelijk grensoverschrijdend gedrag binnen de gemeente en ons gedrag te laten passen bij de boodschap van het Christelijk geloof, verbinden we ons aan de hierna volgende gedragsregels. Gedrag dat hiermee strijdig is en grenzen overschrijdt, willen we bestrijden.

1.   Veilige omgeving

We werken met elkaar en ook met anderen aan een omgeving en een sfeer waarbinnen iedereen zich veilig en gerespecteerd voelt. Zo creëren we samen een plek waar het goed verblijven en geloven is.

2.   Respect

We respecteren elkaar en ook anderen. We benaderen niemand op een manier die hen in hun geestelijke en lichamelijke waardigheid en integriteit aantast. Dit geldt in het bijzonder voor het omgaan met minderjarigen en andere kwetsbaren. Extra zorgvuldig zijn we bij pastorale en diaconale contacten, omdat we weten dat machtsverschillen hier een gevoelige rol kunnen spelen. We spreken met respect over anderen. We roddelen niet en maken geen beschadigende grappen of opmerkingen over anderen.

3.   Privacy

We dringen niet verder door in het privéleven van anderen dan functioneel noodzakelijk is. Bovendien zijn we terughoudend met het binnengaan van ruimtes waar mensen zich om privéredenen bevinden. Dat geldt zowel in onze eigen gebouwen als elders, zoals kleedkamers, slaapkamers, sanitaire ruimtes, etc.

4.   Geheimhouding

We gaan zorgvuldig om met de gegevens die we van elkaar en anderen ontvangen. We houden geheim wat ons in vertrouwelijkheid is meegedeeld en brengen alleen iets naar buiten als de betrokkene daar geen bezwaar tegen heeft.

5.   Lichamelijke integriteit

We raken elkaar en anderen niet aan op een manier waarvan je kunt verwachten dat die seksuele of erotische gevoelens kan oproepen. Ook in ons taalgebruik vermijden we dit.

6.   Persoonlijke integriteit

We respecteren de rechten die ieder mens heeft vanuit wetgeving of geloof. We vermijden elk gedrag (verbaal en non-verbaal), waarvan we weten dat het bij anderen gevoelens kan oproepen van agressie, geweld, discriminatie, pesten of buitensluiting. We berokkenen de ander geen schade en gebruiken geen fysiek of mentaal geweld.

7.   Geld en bezittingen

We vermijden elke vorm van belangenverstrengeling, in het bijzonder op financieel terrein. Met giften gaan we zorgvuldig om, zowel bij het aannemen als het doorgeven en het verantwoorden. Grote giften nemen we pas aan na daarover met het bevoegd gezag overlegd te hebben. We gaan eerlijk en integer om met de eigendommen die niet van onszelf zijn, maar van een ander of van de kerk als organisatie.

8.   Cultuur van openheid

We zetten ons in om samen te werken aan een cultuur van openheid. Dat draagt bij aan het zijn van een veilige gemeente. We zijn alert en spreken elkaar aan wanneer we signalen opvangen of situaties meemaken die als ongewenst gedrag ervaren worden of kunnen worden. Wanneer daarover aarzeling is kunnen we contact zoeken met een vertrouwenspersoon.                                         

9.   Seksueel misbruik1  

We volgen in geval van (seksueel) misbruik of mogelijk (seksueel) misbruik door vrijwilligers of beroepskrachten het Protocol voor gemeenten die geconfronteerd worden met (seksueel) misbruik in pastorale en gezag relaties.

1 Onder seksueel misbruik wordt verstaan: iedere vorm van grensoverschrijdend gedrag, misbruik van macht of vertrouwen, waarbij een machtsverschil of een afhankelijkheidsrelatie bestaat tussen de benadeelde en de beschuldigde, waarbij de beschuldigde een vrijwilliger of beroepskracht binnen de Protestantse Kerk in Nederland is. Alle seksuele handelingen, contacten en relaties tussen een vrijwilliger en een minderjarige zijn onder geen beding geoorloofd en worden beschouwd als seksueel misbruik.

Cultuur van openheid

Door rekening te houden met bovenstaand werken we met elkaar aan een cultuur van openheid. Dat draagt bij aan het zijn van een veilige gemeente. Samen zijn we zo alert en spreken we elkaar aan wanneer we vervelende signalen opvangen of situaties van ongewenst gedrag meemaken. Wanneer er aarzeling is over de aanvaardbaarheid van gedrag van onszelf of een ander, kunnen we contact opnemen met de door de kerkenraad aangestelde vertrouwenspersoon.

Vertrouwenspersoon

Omdat de kerk voor iedereen een veilige plek moet zijn is in de kerkelijke richtlijnen ook opgenomen dat er in elke gemeente een vertrouwenspersoon aangesteld moet zijn. Ook

in onze gemeente heeft de kerkenraad zo’n persoon benoemd. Gemeenteleden die te maken hebben of gehad hebben met gedrag wat als ongewenst, intimiderend, bedreigend of gewelddadig wordt/werd ervaren of dat hebben gesignaleerd bij anderen, kunnen dat in vertrouwen delen met die vertrouwenspersoon. Ook als het gaat om vermoedens van zulk gedrag of gedrag wat zich buiten de kerkelijke gemeente heeft afgespeeld. Er in vertrouwen over kunnen praten kan bevrijdend werken en nare of verstikkende gevoelens verminderen. De gesprekken zijn onder strikte geheimhouding. Een vertrouwenspersoon zal zonder toestemming van de melder geen inhoudelijke mededelingen doen aan een predikant, de kerkenraad of anderen. Alleen als er gevaar voor personen te duchten is of als door het melden schade aan eigendommen voorkomen kan worden kan de vertrouwenspersoon, na geprobeerd te hebben toestemming te verkrijgen, daarvan afwijken. In geval van seksueel misbruik van jonge minderjarigen wordt altijd wel aangifte daarvan gedaan.

Wilt u een gesprek met de vertrouwenspersoon, neem dan contact op via onderstaand.

vertrouwenspersoon@denieuwekerk.nl  

Vertrouwenspersonen beperken zich in eerste instantie tot het luisteren naar hetgeen melder hen toevertrouwd. Samen met de melder kan daarna gezocht worden naar een goede aanpak. Wil de melder verdere stappen ondernemen zoals het doen van een melding elders, het indienen van een klacht of het doen van aangifte, kan de vertrouwenspersoon hierbij behulpzaam zijn en ondersteunen. Behalve het seksueel misbruik van jonge minderjarigen kan alleen de melder zelf de vervolgstappen zetten. De vertrouwenspersoon kan melder daarin bijstaan. 

Gedragscode voor kerkelijke vrijwilligers

Aan de kerkelijke vrijwilligers wordt gevraagd de in deze gemeente geldende gedragscode te ondertekenen en die omgangsregels te respecteren. Het uitgangs-punt voor deze gedragscode is wat de Bijbel ons leert over de omgang met elkaar. Respect voor de ander, integriteit, betrouwbaarheid en zorgvuldigheid kenmerken deze stijl van omgaan met elkaar. Die kernvoorwaarden vormen de onderliggende basis voor de concrete gedragsregels die in deze code worden genoemd en wil een hulpmiddel zijn om ongewenst gedrag van kerkelijke vrijwilligers te voorkomen, te signaleren en bespreekbaar te maken.

Verklaring omtrent gedrag

Om verder bij te dragen aan een klimaat van ‘veilige gemeente’ zijn is in het beleid  opgenomen dat er ten aanzien van ambtsdrager en ook voor bepaalde andere functies binnen de gemeente geen belemmeringen mogen zijn om dat ambt of die functie te kunnen (gaan) uitoefenen. Deze personen dienen daarom een door de rijksoverheid afgegeven verklaring omtrent gedrag (VOG) te kunnen overleggen waaruit blijkt dat er ten aanzien van hen geen voor dat ambt of die functie wettelijke belemmeringen bekend zijn.

De betreffende verklaring zal worden gevraagd aan:

  1. alle ambtsdragers;
  2. allen die namens de gemeente pastorale taken hebben, zoals bezoekbroeders en -zusters;
  3. allen die op regelmatige basis (bege)leiding geven aan minderjarigen of kwetsbare mensen, zoals zij die leiding geven aan de kindernevendienst;
  4. de vertrouwenspersonen;
  5. allen die als niet ambtsdrager de financiële administratie doen van het college van kerkrentmeesters en het college van diakenen. 

De kerkenraad draagt zorg voor de aanvraag van de benodigde verklaring. Voor de betreffende kerkelijke vrijwilliger zijn hieraan geen kosten verbonden.

Jaarlijkse evaluatie 

De kerkenraad zal het beleid Veilige Gemeente jaarlijks evalueren en waar nodig bijstellen. Hierbij komt ook de jaarlijkse geanonimiseerde rapportage van de vertrouwenspersoon aan de orde.  

Kerkenraad

n/d  scriba

Gedragscode voor kerkelijke vrijwilligers van de Hervormde Gemeente

IJmuiden-West.

Deze gedragscode is geschreven voor de kerkelijke vrijwilligers van de Hervormde Gemeente IJmuiden-West. Kerkelijke vrijwilligers zijn allen die door hun functie een bijzondere verantwoordelijkheid in de kerkelijke gemeente hebben en die daarin het vertrouwen van de gemeente genieten.

Het uitgangspunt voor deze gedragscode is wat de Bijbel ons leert, over de omgang met elkaar. Respect voor de ander, integriteit, betrouwbaarheid en zorgvuldigheid kenmerken deze stijl van omgaan met elkaar. Deze kernvoorwaarden vormen de onderliggende basis voor de concrete gedragsregels die in deze code worden genoemd. Deze code wil een hulpmiddel zijn om ongewenst gedrag van kerkelijke vrijwilligers te voorkomen, te signaleren en bespreekbaar te maken. De kerkenraad heeft hiertoe een Intern Vertrouwens Persoon (IVP) aangesteld. De kerkenraad vindt het daarom belangrijk om met elkaar afspraken te maken over de manier waarop we met elkaar omgaan. Alle leden van onze gemeente moeten zich immers veilig kunnen voelen. En dat kan alleen als men elkaar in zijn/haar waarde laat en elkaar met respect behandelt. Dit betekent dat wij in onze kerkelijke gemeente alle vormen van ongelijkwaardige behandeling, zoals pesten, machtsmisbruik, financiële uitbuiting, discriminerende, racistische of (seksueel) intimiderende gedragingen of opmerkingen, of het hiertoe aanzetten, ontoelaatbaar vinden.

De kerkenraad vraagt alle kerkelijke vrijwilligers onderstaande 14 omgangsregels na te leven en de gedragscode te ondertekenen.

1.   Ik accepteer en respecteer de ander zoals hij/zij is en discrimineer niet. Iedereen telt mee binnen de kerkelijke gemeente.

2.   Ik houd rekening met de grenzen die de ander aangeeft.

3.   Ik val de ander niet lastig.

4.   Ik berokken de ander geen schade.

5.   Ik maak op geen enkele wijze misbruik van mijn machtspositie.

6.   Ik maak geen gemene grappen of opmerkingen over anderen.

7.   Ik negeer de ander niet.

8.   Ik doe niet mee aan pesten, uitlachen of roddelen.

9.   Ik gebruik geen geweld en ik bedreig de ander niet.

10. Ik kom niet ongewenst te dichtbij en raak de ander niet tegen zijn/haar wil aan.

11. Ik geef de ander geen seksueel getinte aandacht.

12. Ik stel geen ongepaste vragen en maak geen ongewenste opmerkingen over iemands persoonlijk leven of uiterlijk.

13. Ik doe geen mededelingen aan derden over zaken die mij vertrouwelijk ter kennis zijn gekomen. Moet ik de geheimhouding doorbreken omdat er gevaar voor personen is of daardoor schade aan eigendommen kan worden voorkomen, dan doe ik dat pas als ik daartoe toestemming heb gekregen van de betrokkene of als ik mijn uiterste best heb gedaan om die toestemming te verkrijgen.

14. Ik gebruik het internet, e-mail en andere communicatiemiddelen zodanig dat de privacy van anderen zoveel als mogelijk is/wordt gewaarborgd.                                                            

Deze gedragscode is door de kerkenraad van de Hervormde Gemeente IJmuiden-West vastgesteld op 11 maart 2025 te IJmuiden.